A Deputación de Ourense lanza o seu programa experimental de termalismo contra a deterioración cognitiva leve

Ourense, 31 de maio de 2025.

A Deputación de Ourense pon en marcha un programa experimental de Termalismo contra a deterioración cognitiva leve (DCL), coa fin de afondar na detección temperá de enfermidades neurodexenerativas e na xeración de hábitos saudables como a actividade física de mantemento. 

Este programa é froito da colaboración pública da institución provincial co terceiro sector, -a través da Asociación Afaor-, e basearase  no desenvolvemento de talleres de estimulación cognitiva combinados con actividade física de prevención e mantemento na auga mineromedicinal termal das piscinas dos balnearios.

A primeira actuación do programa experimental iniciarase o próximo 9 de xuño no Balneario OCA Vila de Allariz e o prazo para solicitar praza comeza este luns, 2 de xuño.

O prezo subvencionado do programa será de 75 euros polos catro meses de talleres, as prazas poderanse solicitar desde o luns 2 de xuño por internet na dirección www.raiatermal.com ou presencialmente na área de Benestar da Deputación de Ourense, na Asociación Afaor ou a través dos servizos sociais municipais que así o consideren.

Para calquera dúbida estará a disposición os teléfonos da institución provincial, 988317863, de 8:30 a 14:30.

Termalismo contra o DCL

Enténdese por DCL (Deterioración Cognitiva Leve) o declive das funcións cognitivas en grao leve, xa sexa debido ás alteracións atribuíbles ao proceso fisiolóxico do envellecemento, ou a outros factores, sen ser de suficiente intensidade como para establecer o diagnóstico de demencia. 

O que caracteriza aos procesos de deterioración cognitiva son, por unha banda, a perda de memoria e, polo outro, a perda de habilidades.

O DCL é un proceso sobre o cal se poden propoñer diversas intervencións terapéuticas. 

Os expertos poñen o foco na importancia non só de identificar esa condición, senón tamén a posibilidade de accións terapéuticas. Neste contexto, a Deputación de Ourense, en colaboración cos balnearios da provincia, e co terceiro sector, nesta caso, a Asociación Afaor, poñen en marcha o primeiro programa experimental de termalismo conta o DCL.

Colaboración pública co terceiro sector a través da Asociación Afaor

A nivel de toda España máis de 800.000 persoas diagnosticadas xunto aos seus familiares e coidadores conviven co alzhéimer e esta cifra segue en aumento.

A deterioración cognitiva é un síntoma común na fase temperá de diversas enfermidades psiquiátricas e neurodexenerativas. No caso do alzhéimer, unha detección en fase temperá pode chegar a mellorar a calidade de vida das persoas ata en 10 anos así como reducir os seus efectos ata nun 40%.

Unha actuación rápida ante un sinal de deterioración cognitiva permite tomar medidas que axuden a retardar o avance dunha enfermidade ou mitigar os seus efectos. 

Tamén vai permitir levar a cabo unha planificación de decisións anticipadas de maneira consciente que preparen ao paciente e os seus familiares con antelación.

A deterioración cognitiva tamén se asocia a outras enfermidades ligadas á saúde mental como a depresión, a ansiedade crónica ou as adiccións. A detección temperá e os hábitos de vida saudables axudan a reverter isto, mellorando as posibilidades de volver ter unha funcionalidade normal sen chegar a que se desenvolvan outras patoloxías.

 O programa experimental que poñerá en marcha a institución provincial tenta traballar neste sentido, na detección temperá e na xeración de hábitos saudables como a actividade física de mantemento.

Estimulación cognitiva e actividade de mantemento físico 

O programa experimental basearase no desenvolvemento de talleres de estimulación cognitiva combinados con actividade física de prevención e mantemento na auga mineromedicinal termal das piscinas dos balnearios.

Os talleres de estimulación cognitiva son un servizo específico de intervención terapéutica cuxa finalidade principal é a de retardar o proceso da devandito deterioración e favorecer o mantemento das capacidades que se conservan. Para esta parte do programa experimental desenvolveranse sesións semanais de xuño a outubro. Nestes talleres, que levarán a cabo todos os luns en horario de 11.30 a 13 horas, traballaranse diferentes áreas cognitivas (orientación espazo-temporal, linguaxe, cálculo, memoria, concentración atención...), tanto de forma individual como grupal.

A estimulación cognitiva irá acompañada de talleres de mantemento da capacidade física que se desenvolverán dentro da auga mineromedicinal termal do balneario, sesións dunha hora de duración e que nos mesmos días que os talleres de estimulación cognitiva, precederán a estes.

Valoración inicial, intermedia e final da evolución dos participantes

Ao comezo da actividade experimental elaborarase un plan de atención individualizada para cada participante, con especial atención nas áreas cognitiva e conductual, que achegará datos específicos para facer o seguimento destas áreas. Ditas valoracións están apoiadas por test validados como o MEC. En todas as sesións farase unha valoración individual que permitirá observar a evolución de cada participante. Cara a finais de xullo realizarase esta valoración envorcando os datos obtidos de cada unha das sesións executadas ata a data. Ao final de programa, en novembro, tras un cuadrimestre de actividade, con todos os datos obtidos e repetindo as escalas utilizadas no proceso de Valoración Inicial poderase obter unha fotografía cuantitativa sobre a evolución individual e grupal dos beneficiarios do programa, e avaliarase a posibilidade de estender o programa experimental en 2026 a todos os balnearios.